Ortezy na opadającą stopę to specjalistyczne wyroby ortopedyczne, które przeciwdziałają opadaniu przodostopia podczas chodu i utrzymują stopę w prawidłowym ustawieniu względem goleni. Opadająca stopa to objaw neurologiczny wynikający najczęściej z porażenia lub uszkodzenia nerwu strzałkowego, który odpowiada za unoszenie stopy. Bez wsparcia pacjent musi nadmiernie unosić kolano, a stopa „zaczepia” o podłoże, co zwiększa ryzyko potknięć i upadków.

W Sklepie Medic znajdziesz różne rozwiązania korygujące ten problem – od lekkich ortez strzałkowych noszonych w obuwiu, przez dynamiczne modele wspierające naturalny wzorzec chodu, aż po ortezy nocne utrzymujące stopę w pozycji zapobiegającej przykurczom. Dzięki nim chód staje się bezpieczniejszy, sprawniejszy i bardziej naturalny.

Prawidłowy chód wymaga, aby w fazie przenoszenia nogi stopa uniosła się ku górze (wykonała zgięcie grzbietowe) i nie zahaczała palcami o podłoże. Gdy mięśnie unoszące stopę są osłabione lub porażone, dochodzi do charakterystycznego „koszącego” lub „brodzącego” chodu, w którym pacjent nadmiernie zgina biodro i kolano, aby oderwać opadającą stopę od ziemi. Taki wzorzec jest męczący i niebezpieczny. Orteza na opadającą stopę przywraca właściwe ustawienie stopy w kluczowym momencie kroku, co poprawia bezpieczeństwo, wydolność i komfort chodzenia.

Jak działa orteza na opadającą stopę

Podstawowym zadaniem ortezy na opadającą stopę jest podtrzymanie stopy pod właściwym kątem – najczęściej zbliżonym do kąta prostego – w fazie przenoszenia nogi, tak aby przodostopie nie opadało i nie zahaczało o podłoże. Dzięki temu chód jest płynniejszy, a ryzyko potknięcia znacznie mniejsze. Wiele modeli asekuruje chód, jednocześnie nie ograniczając nadmiernie ruchu stopy.

Nowoczesne ortezy dynamiczne działają jeszcze bardziej naturalnie: aktywnie unoszą stopę podczas przenoszenia nogi, kontrolują opadanie stopy po zetknięciu pięty z podłożem i umożliwiają swobodną rotację przodostopia w fazie podparcia. Regulowane taśmy elastyczne pozwalają dostosować stopień uniesienia stopy do indywidualnych potrzeb użytkownika.

Rodzaje ortez na stopę opadającą

Ortezy strzałkowe to lekkie konstrukcje podtrzymujące stopę pod kątem prostym, które można nosić w większości obuwia na płaskim obcasie. Dzięki anatomicznemu kształtowi i niskiej wadze są dyskretne i komfortowe, a rozmiar dobiera się najczęściej według rozmiaru buta.

Dynamiczne ortezy AFO wykorzystują sprężyste materiały, często włókno węglowe lub kompozyty, które magazynują i oddają energię, wspierając naturalny wzorzec chodu. Zapewniają aktywne unoszenie stopy oraz stabilizację boczną stawu skokowego, pozostając przy tym lekkie i wytrzymałe.

Ortezy nocne korygują ustawienie stopy względem goleni w kierunku zgięcia grzbietowego i zapobiegają przykurczom u osób leżących ze schorzeniami neurologicznymi. Wykonane z lekkiego polipropylenu, wyposażone w system pasów, przeznaczone są do stosowania w spoczynku.

Wskazania do stosowania ortezy na opadającą stopę

Głównym wskazaniem jest porażenie lub niedowład nerwu strzałkowego oraz inne schorzenia neurologiczne prowadzące do osłabienia mięśni odpowiedzialnych za unoszenie stopy. Ortezy strzałkowe i dynamiczne stosuje się także po udarze, przy stwardnieniu rozsianym oraz w stanach po urazach powodujących zaburzenia podnoszenia stopy podczas chodu.

Dynamiczne ortezy AFO bywają również wykorzystywane w rehabilitacji po operacjach w okolicy stawu skokowego, przy zaburzeniach czucia głębokiego (propriocepcji) oraz przy niestabilności stawu skokowego wymagającej dodatkowego wsparcia. Ortezy nocne znajdują zastosowanie w profilaktyce przykurczów u pacjentów długotrwale unieruchomionych.

Ortezy na opadającą stopę a refundacja NFZ

Ortezy obejmujące goleń i stopę typu AFO mogą podlegać refundacji Narodowego Funduszu Zdrowia. Zlecenie na zaopatrzenie wystawia lekarz specjalista – najczęściej ortopeda, neurolog lub specjalista rehabilitacji medycznej – po ocenie stanu zdrowia pacjenta. Refundacja przysługuje osobom z dysfunkcją kończyny dolnej pochodzenia neurologicznego, pourazowego lub wrodzonego.

Wysokość dopłaty zależy od kodu wyrobu i wieku pacjenta – dzieci do 18. roku życia zwykle otrzymują ortezę bez udziału własnego, a osoby dorosłe wnoszą częściową dopłatę. Zasady wymiany zaopatrzenia oraz limity określają aktualne przepisy. W Sklepie Medic pomożemy zorientować się w dostępnych możliwościach i dobrać model zgodny z zaleceniami specjalisty.

Materiał i konstrukcja ortez na opadającą stopę

Ortezy na opadającą stopę wykonuje się z lekkich, a zarazem wytrzymałych materiałów. Modele strzałkowe i nocne często powstają z polipropylenu, który zapewnia sztywność potrzebną do podtrzymania stopy przy niewielkiej masie. Zaawansowane ortezy dynamiczne wykorzystują włókno węglowe i materiały kompozytowe, łączące elastyczność ze sprężystością – magazynują energię przy obciążeniu i oddają ją, wspierając odbicie stopy.

Istotne są też detale wykończenia: miękkie wyściółki chroniące skórę, regulowane taśmy i zapięcia umożliwiające dopasowanie stopnia uniesienia stopy oraz cienka podeszwa, która nie zaburza naturalnej postawy i mieści się w obuwiu. Niektóre konstrukcje mają własny system mocowania wokół stopy, dzięki czemu można je nosić nawet w lekkim obuwiu domowym. Dobrze dobrana orteza jest dyskretna i komfortowa podczas całodziennego użytkowania.

Jak dobrać ortezę na opadającą stopę

Wybór modelu zależy od przyczyny i nasilenia problemu oraz od aktywności użytkownika. Osoby chodzące najczęściej korzystają z lekkich ortez strzałkowych lub dynamicznych AFO, które asekurują chód i pozwalają zachować sprawność. Dla pacjentów leżących przeznaczone są ortezy nocne zapobiegające przykurczom.

Istotne jest, aby orteza dała się nosić w używanym obuwiu i była dopasowana pod względem rozmiaru oraz kąta ustawienia stopy. Warto zwrócić uwagę na masę wyrobu, komfort i możliwość regulacji. Dobór ortezy na opadającą stopę najlepiej przeprowadzić we współpracy z lekarzem lub fizjoterapeutą, który oceni wzorzec chodu i potrzeby pacjenta. W Sklepie Medic pomożemy dopasować model do zaleceń specjalisty oraz wyjaśnimy zasady refundacji NFZ.

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest opadająca stopa?

Opadająca stopa to objaw polegający na niemożności czynnego uniesienia przodostopia, najczęściej wskutek porażenia nerwu strzałkowego. Podczas chodu stopa opada i zahacza o podłoże, co utrudnia chodzenie i zwiększa ryzyko upadków. Pomaga w tym orteza na opadającą stopę.

Czy orteza na opadającą stopę jest refundowana przez NFZ?

Ortezy typu AFO obejmujące goleń i stopę mogą być refundowane przez NFZ na podstawie zlecenia lekarza specjalisty. Wysokość dopłaty zależy od kodu wyrobu i wieku pacjenta – dzieci często otrzymują je bez udziału własnego.

Czy ortezę na opadającą stopę można nosić w bucie?

Tak, ortezy strzałkowe i dynamiczne AFO zaprojektowano tak, by nosić je w obuwiu na płaskim obcasie. Niektóre modele mają własny system mocowania i można je stosować także w lekkim obuwiu domowym. Ortezy nocne stosuje się w spoczynku.